Calk.nz
Hoki ki Tāke

Tātaitai Utu Whakarārangi (IR330C)

Tātauriahia tō tāke pupuri mō ngā utu whakarārangi hei kaikirimana. Kōwhiria te rēti IR330C tika (10–45%) hei karo i te nama tāke mutunga-tau, te whakahoki tāke rānei.

Nā Konstantin IakovlevI tāia 28 Māehe 2026Arotakehia whakamutunga
Kua whakahoutia 2026-27 FYKa noho ngā raraunga ki tō pūrereRaraunga IRD

Mō tēnei tātaitai

Ka whakatinanahia e tēnei tātaitai ngā reiti WT utu whakarite (IR330C) mai i Inland Revenue (IRD). Tirohia whakamutunga 1 Āperira 2026. Whakamanahia ngā tatauranga mā te whai i te hononga.

Ngā reiti WT IR330C

FY 2026-27
  • •Taunoa: 20%
  • •Kaihoko whenua: 20%
  • •Kaiwhakahaere kamupene: 33%
  • •Hākinakina: 20%
  • •Kaihoko komihana: 25%
  • •Awhe kōwhiringa: 10% – 45%
  • •Kāore he IR330C: 45% (whiu)

Puna: IRD — Ngā utu tūtohinga

Whakatūpato

He whakatau tata nō tēnei tātaitai, hei whakamōhio noa iho. Kaua e whakawhirinaki ki ēnei hua hei tohutohu pūtea, tāke, ture rānei. E ai ki ngā raraunga tūmatanui a te IRD, ā, ka huri pea. Me kōrero ki tētahi kaitohutohu pūtea tohu mō ōu āhuatanga ake.

Me pēhea te mahi o te tangohanga utu whakarārangi

Ka whakakīa e ngā kaikirimana motuhake te IR330C kia whiriwhiri tētahi reiti WT.

  1. 1

    Reiti taunoa ki te umanga

    Reiti taunoa: 20% (nuinga, tae atu ki ngā kaihoko whenua), 33% (kaiwhakahaere kamupene), 20% (hākinakina/whakangahau), 25% (kaihoko utu māngai)

    Ka pā ngā reiti taunoa mēnā kāore koe e kōwhiri.

  2. 2

    Kōwhiri reiti iti ake

    Ka taea te kōwhiri 10–20% mēnā kei raro iho i te paepae te moni whiwhi tūmanakohia

    Me whai tau IRD me te kōrero pai.

  3. 3

    Te tangohanga

    WT = invoice_total × chosen_rate

    Ko te WT he utu i mua mō te tāke mutunga-tau.

  4. 4

    Me tāpiri te ACC me te ESCT

    Moni mā = nama − WT − GST(mēnā rēhita) − KS_whaiaro − ACC_whaiaro

    He rerekē i ngā kaimahi, me utu ngā kaikirimana i ō rātou ACC me te KS.

Tauira

Tāuru: $10,000 nama, 20% reiti WT

Hua: WT i tangohia = $2,000. Ka whiwhi koe i te $8,000. He nama i te mutunga tau.

Ngā Pātai Auau

He aha ngā utu whakarārangi i Aotearoa?
Ko ngā utu whakarārangi he utu ki ngā kaikirimana mō ētahi momo mahi kua rārangitia ki te Whakarārangi 4 o te Ture Tāke Moni Whiwhi — tae atu ki te mahi hanga whare, te komihana hoko whare, te mahi pāpāho, te kirimana ahuwhenua, me te hoko ā-komihana. Kaua mā te kaikirimana anō tōna tāke katoa e kawe, me tango te kaiutu i te tāke pupuri (WT) i ia utu ki te reiti i kōwhiria e te kaikirimana i te puka IR330C, ka tuku ki te IRD. Ka tuku tonu te kaikirimana i te IR3 i te mutunga tau: ko ngā moni i puritia he utu-tōmua ka whakawhiwhia ki tōna tāke whakamutunga. He rerekē ngā utu whakarārangi i ngā utu kaimahi (kāore he waehere PAYE, kāore he utu ACC e tangohia ana i te pūtake), he rerekē hoki i te nama pakihi noa, kāore nei he tāke e puritia ana. Puna: IRD — Schedular payments (ird.govt.nz).
Ko tēhea reiti pupuri hei kōwhiri i taku IR330C?
He reiti taunoa tā ia momo mahi — 20% mō te nuinga o ngā kaikirimana, 33% mō ngā kaihoko whare me ngā kaiwhakahaere kamupene, 25% mō ngā kaihoko ā-komihana — engari ka taea e koe te kōwhiri i tētahi reiti kē i te IR330C. Ko te whāinga kia rite ki tō reiti tāke whaihua pono: he iti rawa, ka pā he nama tāke ki a koe; he nui rawa, ka hoatu koe i te taurewa kore-huamoni ki te IRD tae noa ki tō whakahokinga. Ka taea e ngā kainoho tāke o Aotearoa te kōwhiri iti rawa ki te 10% (15% mō ngā kainoho-kore); mō ngā reiti i raro i te taunoa ka hiahiatia pea he tiwhikete reiti tāke motuhake mai i te IRD. He huarahi whaitake: whakatauria tō hua ā-tau i muri i ngā utu, tirohia te reiti tāke whaihua mō taua hua, ka tāpiri i tētahi paretao iti mō ngā utu ACC. Puna: IRD (ird.govt.nz).
Ka aha mēnā kāore au e hoatu i te IR330C ki taku kaiutu?
Ki te kore koe e hoatu i tētahi IR330C kua whakakīia (ki te hoatu rānei i tētahi kāore he tau IRD tika), me tango ā-ture te kaiutu i te tāke pupuri i te reiti kore-whākī o te 45% — nui ake i te reiti whaiaro teitei o te 39%. He whiu tēnei kia whakatenatena i te tautuku. Kāore te tāke i puritia nuitia e ngaro: ka whakawhiwhia tonu ki tō tāke moni whiwhi ina tukuna tō IR3, ā, ka whakahokia te toenga i muri i te mutunga tau. Engari kua tuku koe i te rerekētanga hei taurewa kore-huamoni ki te IRD mō te tau. He iti noa te wā hei whakakī i te IR330C wharangi-kotahi ina tīmata koe me ia kaiutu hou, ā, ka heke tonu te reiti ki tō reiti i kōwhiria, taunoa rānei. Puna: IRD (ird.govt.nz).
Me utu tonu au i ngā utu ACC me te GST mō ngā moni whakarārangi?
Āe ki ngā mea e rua, ā, kāore ēnei i roto i te pupuri. ACC: he rerekē i ngā kaimahi, kāore he utu kaimahi e tangohia ana i ngā utu whakarārangi — mā te ACC koe e nama tōtika ia tau mō te utu Kaiwhiwhi me te utu Mahi i runga i tō moni whiwhi me tō wāhanga ahumahi, nō reira penapenatia tōna 2-3% kei runga i te tāke moni whiwhi. GST: mēnā ka nui ake tō hokonga i te $60,000 i roto i te 12 marama me rēhita koe, me tāpiri i te GST 15% ki ō nama, me tuku pūrongo GST; ka tātaihia te tāke pupuri i runga i te moni kore-GST i ngā wā katoa. He tokomaha ngā kaikirimana ka rēhita tūao i raro i te paepae kia kerēme ai i ngā whiwhinga tāke urunga. Ture tahua: mai i ia nama, penapenatia te toenga WT, te GST i kohia, me tētahi tahua ACC i mua i te whakapau i te toenga. Puna: IRD me ACC.
Ko te tāke pupuri mō ngā utu whakarārangi taku tāke whakamutunga?
Kāo. He utu-tōmua te tāke pupuri, ehara i te tāke whakamutunga. I te mutunga tau ka tuku koe i te IR3 e whākī ana i tō moni whiwhi whakarārangi tōpū, e tango ana i ō utu pakihi — waka, taputapu, tari kāinga, inihua, utu kaute — kāore nei te reiti pupuri papatahi e mōhio. Kātahi ka tātaihia tō tāke tūturu i runga i te hua toenga, ā, ka whakawhiwhia te WT kua tangohia kē. Ko te nuinga o ngā kaikirimana whai utu nui ka whiwhi whakahokinga mēnā i whakamahia te reiti taunoa; ko ngā kaikirimana he iti ngā utu, he iti rawa rānei te reiti, ka pā he tāke toenga, ā, mēnā ka nui ake taua nama i te $5,000 ka uru rātou ki te pūnaha tāke tōmua mō te tau e whai ake, e utu ana i te tāke i ngā wāhanga e toru. Koirā te take he nui ake te tikanga o te kōwhiri reiti me ngā pūkete utu mō ngā kaikirimana. Puna: IRD (ird.govt.nz).

Ka tātai tēnei tātaitai i te tāke pupuri (WT) mō ngā nama kaikirimana i raro i ngā ture IR330C — ka whakaatu i tā te kaiutu e tango ai, i te moni ka tae ki tō pūkete, me te whakawhiwhinga o te tāke i puritia ki tō tāke ā-tau.

Me pēhea te mahi a tēnei tātaitai

Ko ngā kaikirimana e mahi ana i ngā mahi whakarārangi — hanga whare, hoko whare ā-komihana, pāpāho, ahuwhenua, me ētahi atu momo — ka whiwhi utu kua tangohia te tāke i te pūtake. Ka kōwhiri koe i tō reiti mā te puka IR330C: he taunoa tā ia ahumahi (20% mō te nuinga, tae atu ki ngā kaihoko whenua; 33% mō ngā kaiwhakahaere kamupene; 25% mō ngā hoko ā-komihana), ā, ka taea te kōwhiri i tētahi reiti ake, iti rawa ki te 10% mēnā e tika ana, nui ake rānei kia kore ai he nama ā-tau. Ki te kore he IR330C, he tau IRD rānei, me tango te kaiutu i te 45% whiu. Ko te mea nui: ehara te WT i te tāke whakamutunga — he utu-tōmua ka whakawhiwhia ki tō tāke moni whiwhi ina tukuna tō IR3, nō reira ko te kōwhiri i te reiti tata ki tō reiti whaihua pono ka ārai i ngā nama ohorere me ngā taurewa kore-huamoni ki te IRD. Kia mahara he wehe kē te GST — mēnā kua rēhitatia ka tāpiri koe i te 15%, ā, ka pā te WT ki te moni kore-GST.

Ngā reiti pupuri IR330C (FY 2026-27)

Te nuinga o ngā kaikirimana (taunoa)20%
Kaihoko whare / kaiwhakahaere kamupene33%
Kaihoko ā-komihana25%
Hākinakina me te whakangahau20%
Awhe kōwhiringa ake10% - 45%
Kāore he IR330C, tau IRD rānei45% (reiti kore-whākī)
Mutunga tauKa whakawhiwhia te WT ki tō tāke IR3

Ngā Tauira Mahia

Nama $10,000 nā te kaikirimana i te reiti taunoa 20%

$2,000 ka puritia — $8,000 ka utua ki a koe, ka whakawhiwhia te $2,000 i te mutunga tau.

  1. Pupuri: $10,000 × 20% = $2,000
  2. Moni ka tae: $8,000
  3. I te mutunga tau ka utua te $2,000 ki tō tāke IR3
  4. Penapena motuhake mō ngā utu ACC me te KiwiSaver — mā te kaikirimana ēnei

Kaihoko whenua: $6,000 komihana i te 20% taunoa, kua rēhita GST

WT $1,200 mō te moni kore-GST — $4,800 me te GST ka tae ki te pūkete.

  1. Nama: $6,000 + 15% GST = $6,900
  2. Pupuri mō te moni kore-GST: $6,000 × 33% = $1,980
  3. Ka tae: $6,900 − $1,980 = $4,920 (ko te $900 he GST mō te IRD)
  4. Moni mahi toenga: $4,020

I hangaia, i tiakina e Konstantin Iakovlev. Raraunga mai i te IRD me ngā puna kāwanatanga mana o Aotearoa.

Arotakehia whakamutunga:

Ngā Puna Mana

Ka Whakamahia Anō

Tātaitai Utu

Utu & Utu-ā-tau

Tātaitai Utu Iti Rawa

Utu & Utu-ā-tau

Tātaitai KiwiSaver

KiwiSaver

Tātaitai Tangohanga Whare Tuatahi KiwiSaver

KiwiSaver

Tātaitai Utu Mōkete

Mokete & Rawa

Tātaitai Nui o te Nama

Mokete & Rawa