Hoki ki Hauora & Āhua Noho

Tātaitai Konakona

Whakatauritehia ō hiahia konakona o ia rā i runga i te pakeke, teitei, taumaha, me te taumata korikori. He āwhina mō te whakahaere kai me ngā whāinga hauora.

Konstantin IakovlevI tāia 28 Māehe 2026Arotakehia whakamutunga
Ka noho ngā raraunga ki tō pūrereTātai kua whakamātauria

Mō tēnei tātaitai

Ka whakatinanahia e tēnei tātaitai BMR (Mifflin-St Jeor) + Manatū Hauora mai i Mifflin-St Jeor equation. Tirohia whakamutunga 20 Hānuere 2026. Whakamanahia ngā tatauranga mā te whai i te hononga.

Tātai BMR Mifflin-St Jeor

Te tātai BMR tika rawa
  • Noho: BMR × 1.2
  • Korikori māmā: BMR × 1.375
  • Korikori waenga: BMR × 1.55
  • Tino korikori: BMR × 1.725
  • Hākinakina nui: BMR × 1.9
  • 1kg ngako: ~7,700 ngota whaha hapanga

Whakatūpato

He whakatau tata nō tēnei tātaitai, hei whakamōhio noa iho. E ai ki ngā tātai paerewa, ā, kāore pea e whakaata i ōu āhuatanga ake. Me kōrero ki tētahi mātanga tohu mō ōu āhuatanga ake.

Me pēhea te tātai karoria

Tātai BMR Mifflin-St Jeor.

  1. 1

    Tātauria te BMR

    Men: BMR = 10×kg + 6.25×cm − 5×age + 5
    Women: BMR = 10×kg + 6.25×cm − 5×age − 161

    Te tātai BMR tika rawa.

  2. 2

    Whakamahia te whakareatanga

    Sedentary 1.2 · Light 1.375 · Moderate 1.55 · Very active 1.725 · Athlete 1.9

    TDEE = karoria katoa ia rā.

  3. 3

    Whāinga taumaha

    Lose: TDEE − 500 cal/day (loses ~0.5kg/wk)  |  Gain: TDEE + 300-500

    Kaua e heke i raro.

Tauira

Tāuru: Tāne, 30, 75kg, 180cm

Hua: TDEE = 2,643 cal.

Ngā Pātai Auau

E hia ngā karaori e hiahiatia ana e te pakeke NZ noa ia rā?
Ka rerekē te maha o ngā karaori e hiahiatia ana e tētahi pakeke ia rā e ai ki tōna pakeke, ira, rahinga tinana, me tōna taumata hohe. Ka tohu ngā aratohu kai a Te Manatū Hauora o Aotearoa ki ngā herenga kaha kua whakamanahia i rite tonu ki ngā paerewa ā-ao. Hei aratohu noa, ko ngā wāhine pakeke noa iti ko te 1,800–2,200 kcal/rā me ngā tāne pakeke 2,200–2,800 kcal/rā, ā ka nui ake mō ngā tāngata hohe ake. Ko ngā Aratohu Kai me Whakahohe mā ngā Pakeke o Aotearoa a Te Manatū Hauora e tūtohu ana ki te aro ki te pai o ngā kai me ngā wāhanga tika engari ehara i te tātau karaori tōtika. Heoi anō, he taputapu pai te mōhio ki ngā karaori mō te whakahaere taumaha. Ko ngā rēti mōmona o ngā pakeke o Aotearoa (tata 34% o ngā pakeke he mōmona) e tohu ana i te nui o te taurite kaha. Me arotahi ngā hiahia ā-tāngata e tētahi tohunga kai kua rēhitatia. Puna: NZ Ministry of Health — Eating and Activity Guidelines (health.govt.nz).
He aha te BMR me te TDEE?
Ko te BMR (Rēti Matatū Pūtake) ko te maha o ngā karaori e hiahiatia ana e tō tinana hei tiaki i ngā mahi pūtake i te okioki katoa — manawa, hurihanga toto, hanganga pūtau, me te whakarite mahana. Ko ia te kaha iti rawa e ora ai koe, ā e tohu ana ki tata 60–75% o ngā whakapaunga kaha rā katoa. Ko te TDEE (Tapeke Whakapaunga Kaha Rā Katoa) e tāpiri ana i ngā hohe katoa ki runga i te BMR — ngā korikori, hikoi, mahi, me te maunu kai (te pānga mahana o te kai). Ko te TDEE te tapeke e hiahiatia ana e koe kia tutuki ai hei tiaki i tō taumaha o nāianei. Ko te kai i raro ake i te TDEE ka hanga i tētahi hapa karaori (heke taumaha); ko te kai i runga ake i te TDEE ka hanga i tētahi ōrite nui ake (piki taumaha). Ko ngā pūtake BMR noa ko te whārite Harris-Benedict me te whārite Mifflin-St Jeor (e kiia ana he tino tika ake mō ngā taupori ōnaianei). Ko te nuinga o ngā tātaitanga karaori ka whakamahi i te TDEE hei pūtanga matua. Puna: EASO; NZ MOH (health.govt.nz).
Me pēhea te whakamahi i tētahi tātaitanga karaori hei heke taumaha?
Hei heke taumaha toitū, me kai iti ake ngā karaori i ō tūāhukihuki (tētahi hapa karaori). Ka tātai tētahi tātaitanga karaori i tō TDEE e ai ki tō teitei, taumaha, pakeke, ira, me tō taumata hohe. Ko te hapa e tūtohuhia ana noa mō te heke taumaha haumaru, toharite ko te 500 kcal/rā i raro i te TDEE, ka hanga i tētahi heke o tata 0.5 kg ia wiki. Kāore ngā hapa nui ake i tūtohuhia me kore he maru rata, nā te mea ka puta pea ko te ngenge uaua, ngā hua kore, me te heke o te mahi-ā-tinana. Ina mōhio ana koe ki tōu tatū karaori whāinga, whakamahia tētahi taupānga pakiwaituhi kai (hei tauira, MyFitnessPal) hei aro haere i ngā ākuanei. Arotahi ki ngā kai katoa huhua-matū — huawhenua, pūmua iti-ngako, kūiti, me ngā māpuna katoa — e hāngai ana ki ngā aratohu a Te Manatū Hauora o Aotearoa. Arohia me urupare ia 4–6 wiki ka huri tō taumaha. Rapua tō rata, tohunga kai rānei mēnā he āhua hauora. Puna: NZ Ministry of Health (health.govt.nz).
He aha ngā aratohu kai a Te Manatū Hauora o Aotearoa?
Mā ngā Aratohu Kai me Whakahohe mā ngā Pakeke o Aotearoa a Te Manatū Hauora (i whakahoutia i te tau 2020) e homai ngā tūtohu kai ora e tautokona ana e ngā taunakitanga. Anei ngā aratohu matua: te kai i ngā kai kanorau mai i ngā rōpū kai matua e whā (huawhenua me ngā hua; ngā kai māpuna; miraka me ngā hua miraka; kūiti, nati, kākano, ika, hēki, poaka-rēhia, me te mīti whero); te kai i te nuinga o ngā huawhenua me ngā hua ia rā; te kōwhiri i ngā māpuna katoa me ngā kai muka-teitei; te kōwhiri i ngā miraka me ngā hua miraka ngako-hekenga; te kōwhiri i ngā mīti iti-ngako me ngā kōwhiringa iota-iti; te ārai i ngā kai me ngā inu ngako-tūāhukihuki-teitei, iota-teitei, me ngā huka-teitei; me te inu nui i te wai. Hei tāpiri, ka ākiakina e ngā aratohu ngā hohe tinana ā-tikanga o neke atu i te 150 mēneti hohe māmā ia wiki. Kāore he whāinga karaori rā tūāpono e ōtiumia ana, nā te mea he rerekē ngā hiahia ā-tāngata. Puna: NZ Ministry of Health — Eating and Activity Guidelines (health.govt.nz).

Me pēhea te mahi a tēnei tātaitai

Ka whakamahia e tēnei tātaitai ngā raraunga hou rawa mai i ngā puna kāwanatanga o Aotearoa. Ka mahia ngā tātaitai katoa ki tō pūtirotiro — kāore tō raraunga e wehe i tō pūrere.

Ka mahia ngā tātaitai katoa ki tō pūtirotiro — kāore tō raraunga e wehe i tō pūrere. Ko ngā hua hei ārahi noa iho, ehara i te tohutohu pūtea ngaio.

I hangaia, i tiakina e Konstantin Iakovlev. Raraunga mai i te IRD me ngā puna kāwanatanga mana o Aotearoa.

Arotakehia whakamutunga: